چاپ اين صفحه صفحه اصلي سايت نبي اكرم صلوات الله عليه | موضوعات تحقيقاتي | ارسال نظر در خصوص اين مطلب
 

بسم الله الرحمن االرحيم

 

برزخ

در كتاب نفيس ميزان الحكمه

 

 برزخ :

بدكاران و برزخ :

مؤمنان و برزخ :

سؤال قبر :

 


 برزخ :

قرآن : ((و پشت سرشان برزخى است تا روز رستاخيز)).

1681-   على بن ابراهيم : برزخ ميانه دو چيز است , پاداش و كيفرى است كه در فاصله ميان دنيا و آخرت به انسان مى رسد, برزخ همان فرمايش امام صادق عليه السلام است كه مى فرمايد: به خدا سوگند من براى شما جز از برزخ نمى ترسم .

1682-   امـام سجاد عليه السلام ـ در تفسير آيه ((و پشت سرشان برزخى است )) : آن برزخ همان گور اسـت و آنان در گور زندگى تنگ و سختى دارند به خدا سوگند كه گور باغى از باغهاى بهشت است يا گودالى از گودالهاى دوزخ .

1683-   امـام صـادق عليه السلام:برزخ همان گور است و آن پاداش و كيفر در فاصله ميان دنيا و آخرت است.

1684-   امـام صـادق عليه السلام: به خدا سوگند از برزخ بر شما مى ترسم عرض كردم : برزخ چيست ؟ فرمود: گور, از زمان مرگ تا روز رستاخيز.

1687-   امام صادق عليه السلام: چون خداوند جان او (مؤمن ) را بستاند روحش را به كالبدى همچون كالبد وى در دنيا مى برد و مى خورند و مى آشامند و هرگاه كسى بر ايشان وارد شود او را با همان چهره اى كه در دنيا داشته , مى شناسند.

5200-  پيامبر خدا (ص ) : همانا مؤمن ميان دوترس كار مى كند : ميان زمانى كه از عمرش گذشته است و نـمـى داند خدا با او چه مى كندمى آمرزدش يا نه ! و ميان زمانى كه از عمرش باقى مانده است و نمى داند خدا درباره او چه حكم خواهد كرد پس , بايد كه بنده مؤمن از خود براى خود و از دنيايش بـراى آخرتش و درجوانى پيش از پيرى و در زندگى پيش از فرارسيدن مرگ بهره برگيرد , زيرا سوگند به آن كه جان محمد در دست اوست پس از دنيا ديگر عذرخواهى و توبه اى در كار نيست و بعد از آن سرايى جز بهشت يا دوزخ نباشد.

14405-  امـام على (ع ), در وصف غافلگير شدگان در هنگام مرگ , مى فرمايد : سپس او را تا منزلى دردل زمين مى برند و در آن جا او را به عملش مى سپارند.

16245-  پـيامبر خدا(ص ): قبر نخستين منزل آخرت است اگر كسى از آن به سلامت رست , منازل بعد آن آسانتر است و اگر به سلامت نرست , دشوارى منازل بعدى كمتراز آن نيست .

16246-   پـيامبر خدا(ص ): نخستين مرحله عدالت آخرت ,قبرهاست و وضيع و شريف نمى شناسد.

16248-  پـيـامبر خدا(ص ): هيچ روزى بر قبرنيايد, مگر اين كه در آن روز زبان به سخن گشايد و گويد: من سراى غربتم , من خانه تنهايى ام , من خاكدانم , من خانه كرمهايم پس , چون بنده مؤمن به خاك سـپـرده شـود,قـبـر بـه او گـويـد: خوش آمدى و چون بنده بدكردار يا كافر دفن شود, قبر به او گويد:خوش نيامدى.

16249-  امـام صـادق (ع ): قبر هر روز صحبت مى كند و مى گويد: من خانه غربتم , من خانه تنهايى ام , من خانه كرمها هستم , من قبرم ,من باغى از باغهاى بهشت يا گودالى ازگودالهاى دوزخم .

16250-  امـام على (ع ): اى صاحبان چاره ها وانديشه ها و فهم و خبرها! مرگ و از بين رفتن پدران را به ياد آوريـد زودا كـه جـانـهاگرفته شود و پيكرها برهنه گردد و ميراثهابخش شود و تو اى عشوه گر شـكـوهـمـندزيباروى , به سر منزلى ژوليده و جايگاهى غبار گرفته روانه شوى و در لحد خويش بـرگونه ات خوابانده شوى , در منزلى كه ديداركنندگانش اندكند و كارگرانش خسته ودلتنگ , تا آن گاه كه از گورها به در آيى و به هامون محشر فرستاده شوى .

16252-  پيامبر خدا(ص ): چـون دشمن خدا به سوى گورش حمل شود, به تشييع كنندگان خود ندا دهد: اى برادران ! از آنـچـه مـن دچـارش شـدم , بـپـرهـيزيداز دنيايى به شما شكوه مى كنم كه مرا فريفت و چون به آن اطـمـيـنـان كـردم , مرا از پاى درآورد از دوستان هوسران به شما شكوه مى كنم كه مايه خوشى و شـادى مـرا فـراهم ساختند آن گاه كه به آنان كمك كردم , ازمن بيزارى جستند و تنها وبى ياورم گذاشتند.

16273-  امام صادق (ع ): هر گاه چشمت به قبرافتاد, بگو: بار خدايا! اين را باغى از باغهاى بهشت قرار ده و حفره اى از حفره هاى دوزخ قرارش مده .

16274-   امـام بـاقـر(ع ): هـر كه ركوع نمازش راكامل انجام دهد, هيچ ترس و وحشتى در قبر به سراغش نمى آيد.

16275-   امـام صـادق (ع ): هـر كـه غمى از مؤمن بزدايد, خداوند غمهاى آخرت را از او بزدايد و خنكدل از گورش بيرون آيد.

14482-  پـيـامـبـر خـدا(ص ) : بـراسـتـى كـه فـرزند آدم از آنچه براى آن خلق شده غافل است خداوند وقـتـى خواست او را بيافريند به فرشته فرمود: روزى او را، كردار او را، اجل او را و بدبخت بودن يا خـوشـبخت بودن او را بنويس آن فرشته (اينها را مى نويسد) سپس به آسمان بالا مى رود و خداوند فرشته ديگرى را مى فرستد كه تا زمان بالغ شدنش از او نگهدارى مى كند، آن فرشته (اين ماموريت خـود را انـجام مى دهد و) سپس بالا مى رود آن گاه خداوند بر او دو فرشته مى گمارد، تا كارهاى خـوب و بدش رابنويسند و چون زمان مرگش رسيد آن دو فرشته نيز بالا مى روند و فرشته مرگ مى آيد و جانش رامى ستاند پس ، چون در گورش نهاده شد، روح به بدنش باز گردانده مى شود و دو فـرشـتـه قـبـر مى آيند و ازاو امتحان مى گيرند و آن گاه بالا مى روند وقتى قيامت فرا رسد، فرشته مامور ثبت خوبيها و فرشته مامور ثبت بديها بر وى فرود مى آيند و نامه اى را كه به گردنش بـسـتـه شـده اسـت مى گشايند سپس با او به صحنه محشر مى آيند در حالى كه يكى او را به جلو مـى راند و ديگرى به كارهايى كه كرده است گواهى مى دهد پيامبر خدا(ص ) سپس فرمود : همانا شما امرى عظيم پيش رو داريد كه طاقت آن را نداريد، پس از خداى بزرگ كمك بطلبيد!.


بدكاران و برزخ :

قرآن :.

((خدا او را از آسيب مكرى كه برايش انديشيده بودندنگه داشت و عذاب ناگوار خاندان فرعون را در مـيـان گـرفـت هر صبح و شام بر آتش عرضه شوند و روزى كه قيامت بر پا شود ندا دهند كه خاندان فرعون را به سخت ترين عذابها درآوريد)).

1693-   امـام صـادق عـليه السلام ـ درباره ارواح كافران ـ :در اتاقهايى درون آتش جا دارند, از خوراك آن مى خورند و از نوشيدنيهاى آن مى نوشند, به ديدارهم مى روند و مى گويند: بارخدايا! قيامت را بر پا مدار تا مبادا وعده اى را كه به ما داده اى اجرا كنى .

1694-   جـانـهاى كافران در آتش دوزخ است و بر آن عرضه مى شوند و مى گويند: پروردگارا! قيامت را براى ما بر پا مدار و وعده اى را كه به ما داده اى اجرا مكن و آخر ما را به اول ما ملحق مكن .

1695-   پيامبر خدا صلى اللّه عليه و آله : هنگام ايستادن بر سرجنازه كشتگان بدر ـ : ابو جهل ! عتبه ! شيبه ! اميه ! آيا وعده پروردگار خود را راست يافتيد؟ من كه آنچه را خدايم به من وعده داده بود راست يافتم عمر عرض كرد: اى پيامبر خـدا! با پيكرهاى بى جان سخن مى گويى ؟ فرمود: به خدايى كه جانم در دست اوست شما بهتر از آنان سخنان مرا نمى شنويد, فقط نمى توانند جواب بدهند.

16270-  امام على (ع ): بندگان خدا! براى كسى كه آمرزيده نشده , از مرگ سخت تر قبر است پس , از تنگى و فـشـار و تـاريـكى وتنهايى قبر بترسيد آن زندگى تنگى كه خداوند به دشمن خود نسبت به آن هشدارداده , عذاب قبر است.

16272-  امـام عـلـى (ع ): اگـر آنچه را رفتگان شما ديده اند مى ديديد, هر آينه بى تاب مى شديد و وحشت مـى كـرديد و حرف شنوى مى داشتيد و فرمان مى برديد اما آنچه آنها ديده اند, از شما پوشيده است و زود باشد كه پرده فرو افتد.ابـن ابـى الـحـديد مى نويسد: اين سخن دال بر اين است كه اعتقاد به عذاب قبر درست است و هم مـسـلـكـان مـا نـيز همگى بر همين باورند, گر چه مخالفان اشعرى و غير اشعرى آنها با انكار اين موضوع , آنان را به باد انتقادگرفته اند.


مؤمنان و برزخ :

 765-   انـس به حضور پيامبر صلى اللّه عليه و آله رسيد, ديد بر بوريايى خفته و بوريا بر پهلوى مباركش اثر گذاشته است , حضرت به اوفرمود: كسى ديگرى نيز با تو هست ؟ گفتم : خير, فرمود: بدان كه اجـل مـن نـزديك شده و اشتياقم به ديدار پروردگارم و ديداربرادرانم , پيامبران پيش از خود, به درازا كـشـيـده اسـت آن گـاه فـرمـود: ((چـيـزى را بيشتر از مرگ دوست ندارم و مؤمن جز با ديدارپروردگارش آسوده نيست )) آن گاه گريست من عرض كردم : چرا گريه مى كنيد؟ فرمود: چگونه نگريم وقتى مى دانم كه بعد از من چه بر سر امتم مى آيد عرض كردم : اى پيامبر خدا! بعد از تو چه بر سر امتت مى آيد؟ فرمود: هوا وهوسهاى گوناگون ,بريدن رشته خويشاوندى , عشق به مال و مقام و بدعتگزارى .

قرآن .

((آنـان را كـه در راه خـدا كـشـته شده اند مرده مپندار, بلكه زنده اند و نزد پروردگارشان روزى مى خورند)).

1688-   ابـوبـصير مى گويد: امام صادق عليه السلام از ارواح مؤمنان سخن به ميان آورد و فرمود: آنان با هم ديدار مى كنند عرض كردم :ديدار مى كنند؟ فرمود: آرى و از يكديگر سؤال و جواب مى كنند و همديگر را مى شناسند به طورى كه وقتى او را ببينى مى گويى: فلانى است .

1689-   امـام صـادق عـليه السلام : ارواح مؤمنان در اتاقهايى در بهشت است , از غذاى آنجا مى خورند و از نوشيدنيهاى آن مى آشامند به ديدار هم مى روند و مى گويند: پروردگارا! قيامت را برپا دار تا آنچه را به ما وعده داده اى به كار بندى .

1690-   امـام عـلـى عليه السلام اى پسر نباته ! در اين پشت ـ نجف ـ جانهاى تمام مردان و زنان مؤمن در كالبدهايى نورانى است بر فراز منبرهايى نورانى .

1691-   اى پـسـر نـباته ! اگر پرده ها كنار زده شود هر آينه ارواح مؤمنان را در اين پشت خواهيد ديد كه حلقه زده اند و با هم ديدار مى كنندو با يكديگر سخن مى گويند در اين پشت روح هر مؤمنى هست و در دره برهوت جان هر كافرى .

1692-   امام صادق عليه السلام ـ درفرمايشش به راوى ـ : خداوند ارواح مؤمنان را از شرق و غرب عالم در وادى السلام جمع مى كندعرض كردم : وادى السلام كجاست ؟ فرمود: پشت كوفه هان ! گويى آنان را مى بينم كه دسته دسته نشسته اند و با هم صحبت مى كنند.

6665-  امام رضا(ع ) ، درباره آيه ((و در آن روز از گناه هيچ جنى و آدميى نپرسند)) فرمود: كسى كه به حـق اعتقاد داشته باشد و گناه كند و بى توبه از دنيا رود در برزخ به سبب آن گناه عذاب بيند و روز قيامت در حالى بيرون آيد كه گناهى ندارد تا از آن بازخواست شود.

6927-  امـام صـادق (ع ) : هـر گاه قائم ظهور كند،در قبر به مؤمن گفته شود : اى فلان ! آقايت ظهور كـرده اسـت ، اگر خواهى به او ملحق شوى ،برخيز و ملحق شو و اگر خواهى كه در جوار كرامت پروردگارت بمانى بمان .

6928-  امـام صـادق (ع ) : چـون زمان قيام قائم فرا رسد درماه جمادى الاخر و ده روز از رجب چنان بارانى ببارد كه مردم مـانـنـد آن را نـديـده بـاشـنـد، پـس خداوند به سبب آن باران گوشت و استخوان مؤمنان را در قـبـرهـايشان بروياند گويى آنان رامى نگرم كه از طرف جهينه مى آيند وگرد وغبار موهايشان را مى تكانند.

16460-  امـام صـادق (ع): هـر كس از دوستان و شيعيان ما كه بميرد و قرآن را خوب بلد نباشد، در قبرش قـرآن بـه او آمـوخـته شود تا خداوند به سبب آن درجه اش را بالا برد، زيرا درجات بهشت به اندازه شمار آيات قرآن است پس به قرآن خوان گفته شود: بخوان و بالا رو.


سؤال قبر :

16257-  امـام عـلـى (ع ): چـون تشييع كننده برگرددو مصيبت ديده مراجعت كند,مرده درگور نشانده مى شود در حالى كه از دهشت سؤال ولغزش درامتحان آهسته سخن مى گويد.

16258-  پـيـامـبـر خدا(ص ) درباره آيه ((خداوندكسانى را كه ايمان آورده اند در زندگى دنيا وآخرت با گفتار ثابت و درست استوارمى دارد)), فرمود: مراد در قبر به هنگام سؤال از مردگان است .

 16259-  امـام سـجـاد(ع ): زودا, كـه عمرت به سر آيد و فرشته جانت را بگيرد و يكه و تنهابه سوى منزلى (قـبـر) رهـسـپار شوى و در آن جا جانت به تو باز گردانده شود و دوفرشته ات , منكر و نكير, براى پرسش از توو امتحانى سخت , وارد قبرت شوند.بـدان ! نـخـستين پرسشى كه آن دو از تومى كنند درباره پروردگار توست كه او رامى پرستيدى و دربـاره پـيـامبر تو كه برايت فرستاده شده و درباره دينت كه به آن باورداشتى و درباره كتابت كه تـلاوتـش مـى كردى و درباره امامت كه ولايت او را داشتى سپس از عمرت كه آن را چگونه صرف كـردى ودارايـى ات كـه از كـجـا بـه دسـت آوردى و درچـه راه خـرج كردى پس , بهوش باش و براى خودت فكرى كن و پيش از شروع امتحان وپرسش و آزمون , خويشتن را براى جوابگويى آماده ساز.

16260-  امـام صـادق (ع ): هـر گـاه مـؤمـن بـمـيـرد,هـفـتـاد هـزار فـرشـتـه او را تـا گورش تشييع كـنـنـدوچـون درگـورنـهـاده شـود, مـنـكـر ونـكـيـر نـزدش آيـنـد و او را بـنـشانند و پرسند: پـروردگـارت كـيـسـت ؟ دينت چيست ؟ پيامبرت كيست ؟ واو پاسخ دهد: پروردگارم اللّه است و مـحـمدپيامبر من و اسلام دينم پس , آن دو فرشته قبر او را تا جايى كه چشمش كار مى كندبرايش فراخ گردانند و از بهشت برايش غذاآورند و او را خوش و خرم گردانند.

16261-  امام رضا(ع ) پس از در گذشت ابن ابى حمزه فرمود: او در قبرش نشانده شد ودرباره امامان (ع ) از وى پرسش گرديد و اونام همه آنها را گفت , تا آن كه به من رسيددرباره من از وى پرسش شد و او پاسخى نداد پس , چنان ضربه اى بر سرش كوفتند كه گورش از آتش آكنده شد.

16262-  امام رضا(ع ) از يـونس پرسيد: على بن ابى حمزه مرد؟ (يونس مى گويد:) عرض كردم : آرى حضرت فرمود: به آتش رفت يونس مى گويد: من از اين سخن وحشت كردم امام فرمود: از او درباره امام بعد از پدرم مـوسـى سـؤال شـد و او گـفت : بعد از او امامى نمى شناسم به او گفته شد: نمى شناسى ؟ پس ,در گورش چنان ضربه اى به او زده شد, كه گور از آتش شعله ور گشت .

16263-  پـيـامـبـر خدا(ص ): چون بنده در گورش نهاده شد و همراهان او برگشتند, در حالى كه هنوز صداى كفشهاى آنها را مى شنود, دوفرشته نزدش مى آيند و او را مى نشانند ومى پرسند: درباره اين پيامبر, محمد, چه عقيده اى داشتى ؟ اگر مؤمن باشد مى گويد:گواهى مى دهم كه او بنده خدا و فـرسـتـاده اوسـت پـس , بـه او گفته شود: به جايگاهت درآتش بنگر خداوند به جاى آن جايگاهى دربـهـشـت بـه تـو داد پـيـامبر(ص ) فرمود: او هردو جايگاه را مى بيند اما اگر كافر يا منافق باشد مى گويد: نمى دانم همان عقيده اى رادرباره او داشتم , كه مردم داشتند.

16264-  در روايـتـى ديـگـر از رسـول (ص ) آمـده اسـت كه : دو فرشته نزدش مى آيند و او رامى نشانند و مـى پرسند: پروردگارت كيست ؟ او پاسخ مى دهد: پروردگارم خداست مى پرسند: دينت چيست ؟ پـاسـخ مى دهد:دينم اسلام است مى پرسند: اين مردى كه درميان شما مبعوث شد, كيست ؟ پاسخ مى دهد:او فرستاده خداست مى پرسند: از كجامى دانى؟ پاسخ مى دهد: كتاب خدا را خواندم و ايمان آوردم و تصديق كردم .

16265-  امـام صادق (ع ): از مرده در گورش پيرامون پنج چيز سؤال مى شود: از نمازش ,زكاتش , حجش , روزه اش و ولايـتش نسبت به ما خاندان پس , ولايت از گوشه قبر به آن چهار چيز گويد: هر يك از شما كم و كاستى داشتيد, كامل كردن آن به عهده من .

 16266-  امام باقر(ع ): در قبر تنها كسانى موردسؤال قرار مى گيرند كه مؤمن محض يا كافرمحض باشند (راوى مى گويد:) عرض كردم :پس , ديگر مردم چه ؟ فرمود: از آنهاچشمپوشى مى شود.

16267-   امام صادق (ع ): در قبر پرسش نمى شود, مگر از كسى كه مؤمن محض باشديا كافر محض .

16268-  امـام صادق (ع ): چون مؤمن به گورخويش در آيد نماز در طرف راست او قرارگيرد و زكات در جـانب چپش و نيكوكارى بر فراز سرش سايه افكند و صبر و شكيبايى در گوشه اى بايستد پس , هر گـاه دو فـرشـتـه مـامور سؤال بر او درآيند, صبر به نماز وزكات و نيكوكارى گويد: هواى يارتان راداشته باشيد اگرنتوانستيدمن به ياريش مى آيم .

18556-  درباره پرسش از ميت در قبر ـ : ودر آن هنگام كه تشييع كننده برگردد وعزادار مراجعت كند، او را در گورش مى نشانند و او از وحشت سؤال و لغزش درامتحان ، آهسته سخن مى گويد.

 

تنظيم : بهرام محسني نسب (Bahrammn@gmail.com  )

 

والسلام علي من التبع الهدي

 

 

سيره نبي اكرم (صلوات الله عليه) | سيره ائمه اطهار (عليهم السلام) | سيره بزرگان (رضوان الله عليهم)

موضوعات تحقيقاتي | مطالب جالب و آموزنده | لينك به سايتهاي مفيد ديگر